Page 59 - mentese_10
P. 59

Osman ÇOŞKUN

                           MUSANDER Bşk. Yrd



                  ÇÖMLEK KIRDIRAN




                  HAVASI



                                                “Meşesi yayla meşesi
                       enimde değişik kültür etkin-  Nere gitti acep benim ciğerimin
                       liklerinde  severek  okudu-  köşesi.” der. Baltacı merak eder.
                  Bğum Muğla yöresinde söy-     Mehmet de: “Yörük beyinin kızı
                  lenen  hareketli  türkülerimizden   var, fakirlik de var.” der.
                  birisidir. Gelin bu güzel  türkünün
                  öyküsüne bir göz atalım.      Mehmet’in açık sözlülüğü Balta-
                                                cı’nın hoşuna gider ve seninle avla-
                  ÇÖMLEK KIRDIRAN HAVASI:       nalım der. Kayanın dibinde bir kö-
                  Fethiyeli, “Üç Telli” adı verilen bir   yün yanına geldiklerinde bir kızın
                  halk sazının günümüzdeki ender   inek sağdığını görürler. Baltacı:
                  ustalarından Ramazan GÜNGÖR’e   “Kuşu  kondurduğu  gibi  kızı  da
                  ait  olan  Çömlek  Kırdıran  Hava-  beni baktırabilecek misin?” diye
                  sı’nın çıkış ile ilgili öykü aşağıdaki   sorar Mehmet’e.
                  şekildedir.
                                                Mehmet: “Baktırırım.” der. Bal-
                  Fethiye dolaylarında eskiden Sarı   tacı baktırırsa otuz dönüm tarla
                  Mehmet adında biri varmış. Sarı   vereceğini söyler. Mehmet başlar
                  Mehmet’in hiç bir şeyi yokmuş, sa-  “Çömlek Kaydıran” havasını çal-
                  dece sırtında kopuz’u ile gezermiş.  maya. Kız dönüp bakar. Mehmet:
                  Sarı Mehmet birgün gezerken yö-  “İstersem yanıma getiririm.” der.
                  rük  beyinin  kızı  Gülsün’ü  görür.   Baltacı, getirirse altmış dönüm tar-
                  Sarı Mehmet Gülsün’e, Gülsün’de   la ve bir ev vereceğini söyler.
                  Sarı Mehmet’in kopuzuna aşık
                  olur. Gün gelir göç olur. Sarı Meh-  Mehmet tekrar çalar. Bu sırada kız
                  met bir bakar ki Gülsün’ü gördüğü   çömleğini iki bacağının arasına sı-
                  yerde çadır yok. Alır kopuz  eline;  kıştırır ve çömlek iki büklüm olur.
                                                Süt dökülür, kız gelir Mehmet’in
                  “Hani yaylam senin ellerin, ellerin   kopuzunu tutar ve böylece Sarı
                  gitti galdı ıssız esen yellerin Gül-  Mehmet’e iddiayı kazandırır kız.
                  sün vay Gülsün vay Gülsün Sen gi-  Uzun hava formunda olan “Çöm-
                  dersen bizim ala guzuları kim güt-  lek  Kırdıran  Havası”  böyle  çıkar
                  sün?” Der.Ondan sonra yaz ayları   ortaya.
                  gelir, Mehmet gene başlar kopuzun
                  tellerine vurmaya. O sırada bir kuş
                  gelir  kopuza  konar.  Bunu  gören   Kaynakça: Araştırmacı Yazar Meh-
                  Baltacı derebeyinin adamları du-  met Ali Eren “Öyküleri ile Muğla
                  rumu bildirir. Derebeyi Mehmet’i   Türküleri” adlı kitabı
                  çağırır. Kuş kondurma olayını so-
                  rar ve Mehmet de bunu doğrular.
                  O kadar güzel mi çalıyorsun der ve
                  çalmasını ister. Mehmet çalarken:
   54   55   56   57   58   59   60   61   62   63   64